Met stichting Vrouwen in Beeld zet Esther Schmidt, samen met Sandy Seifert, zich in voor de positie van vrouwen* in de Nederlandse film- en audiovisuele sector. De activiteiten leidden onder andere tot de publicatie van diverse onderzoeken, een reeks drukbezochte bijeenkomsten en de succesvolle SMURFIN-campagne. ‘Er zijn in 2025 ontzettend veel mensen in beweging gekomen.’
*inclusief transvrouwen en personen die zich identificeren als feminien.
Een van de meest in het oog springende uitingen van Vrouwen in Beeld in 2025 was de SMURFIN-campagne in samenwerking met ACT Acteursbelangen. De organisaties deden met de SMURFIN t-shirts een oproep voor meer gelaagde vrouwelijke personages in Nederlandse films en series. Die campagne is slechts het topje van de ijsberg van de activiteiten van Vrouwen in Beeld, vertelt directeur Esther Schmidt. ‘Niet al onze activiteiten zijn even zichtbaar. Er gebeurt veel in gesprekken, onderzoeken en bijeenkomsten achter de schermen.’ Die combinatie van onderzoek, samenwerken en actie van binnenuit vormt de kern van de aanpak.
In 2025 liet Vrouwen in Beeld meerdere onderzoeken uitvoeren door de Universiteit Utrecht. Onder andere naar de werkomstandigheden van actrices, de positie van cameravrouwen en de loonkloof in de sector. De conclusies uit onderzoeken als 'Op hakken gezet en klein gemaakt', het onderzoek naar de werkomstandigheden van actrices, en 'Meten met twee maten', het onderzoek naar de ervaringen van cameravrouwen, waren confronterend. Ongelijkheid in betaling, ongelijke kansen, beperkte inspraak, stereotypering en grensoverschrijdend gedrag blijken nog altijd onderdeel van de werkpraktijk. ‘Dat was behoorlijk ontluisterend’, aldus Schmidt. ‘Maar voor ons is onderzoek geen eindpunt, het is juist het begin.’
Op basis van de resultaten werden werkgroepen gevormd en gingen vrouwelijke professionals zelf aan de slag met het werken aan oplossingen. ‘Het is belangrijk dat verandering niet puur van bovenaf wordt opgelegd’, geeft Schmidt aan. ‘We kwamen met allerlei vertegenwoordigers van vakverenigingen bij elkaar, van scenaristen en regisseurs tot actrices en cameravrouwen.’ Brainstorms met de cameravrouwen resulteerden bijvoorbeeld in 2025 in een fototentoonstelling op het Nederlands Film Festival, met als doel de zichtbaarheid van cameravrouwen te vergroten.
De kracht van de aanpak ligt volgens Schmidt in samenwerking en bewustwording. ‘Meestal wordt ongelijkheid niet bewust gecreëerd of in stand gehouden, maar komt voort uit een systeem van ingesleten patronen en aannames’, geeft ze aan. ‘Door het gesprek te openen en verschillende partijen, van makers tot producenten en omroepen, samen te brengen, ontstaat ruimte voor verandering.’
Dat die aanpak werkt, blijkt uit de groeiende betrokkenheid binnen de sector. Bijeenkomsten trekken volle zalen en steeds meer professionals sluiten zich aan bij initiatieven. Ook werd de organisatie bekroond met een ACT Award, wat bijdroeg aan extra zichtbaarheid. De steun van het Filmfonds speelt daarbij een belangrijke rol. ‘Het stelt ons in staat om dit werk professioneel en op grotere schaal te doen’, zegt Schmidt. ‘Maar het is ook een belangrijk signaal: dat dit onderwerp ertoe doet, en dat het Filmfonds dat onderschrijft en zich inzet voor een inclusieve, diverse sector met gelaagde verhalen en verschillende perspectieven.’
Fotografie: Robin Alysha Clemens
Highlights, interviews en reflecties uit 2025
